Sáng 09/11/2026, nhân dịp Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (09/11), tại Trường THPT Phạm Văn Đồng, chi đoàn VKSND khu vực 13 đã phối hợp tổ chức phiên tòa giả định về phòng, chống bạo lực học đường.
Phiên tòa giả định về phòng, chống bạo lực học đường
Thay vì tiếp cận pháp luật qua những điều khoản khô khan, các em học sinh được đặt vào một tình huống gần gũi với đời sống học đường: một mâu thuẫn nhỏ phát sinh giữa những người bạn cùng lớp, nhưng không được giải quyết bằng sự bình tĩnh và đối thoại mà lại dẫn đến hành vi dùng vũ lực. Từ tình huống ấy, một vụ án hình sự được tái hiện, đặt ra câu hỏi về ranh giới giữa mâu thuẫn thông thường và hành vi vi phạm pháp luật.
Theo nội dung vụ án giả định, khoảng 15 giờ 15 phút ngày 25/4/2026 tại Trường THPT HA, xuất phát từ mâu thuẫn trong lúc ra chơi, Nguyễn Văn H, học sinh lớp 11C, đã có hành vi dùng dao thái lan đâm bạn học cùng lớp là Lê Quang V, gây tỷ lệ tổn thương cơ thể 32%. Sau đó, H bị khởi tố, điều tra, truy tố và đưa ra xét xử về tội cố ý gây thương tích…
Qua việc tái hiện vụ án với sự tham gia của các đoàn viên, thanh niên trong vai trò những người tiến hành và tham gia tố tụng, phiên tòa đã đưa các em học sinh đến gần hơn với hoạt động thực tiễn của các cơ quan tư pháp, nhất là vai trò, vị trí của VKSND, của Kiểm sát viên. Những tình tiết vụ án, lời khai, phần xét hỏi, luận tội, tranh tụng và phán quyết của Hội đồng xét xử không đơn thuần là một màn diễn xuất mà còn giúp người xem nhận thức rõ: mỗi hành vi đều có nguyên nhân, diễn biến và hậu quả pháp lý tương ứng; không thể lấy lý do nóng giận, bức xúc hay mâu thuẫn cá nhân để biện minh cho hành vi xâm phạm sức khỏe người khác.
Đáng chú ý, những vấn đề pháp luật được đặt ra từ vụ án tiếp tục được mở rộng qua phần trao đổi trực tiếp với học sinh. Các câu hỏi về độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự, trách nhiệm pháp lý khi gây thương tích, cách xử lý khi bị đe dọa hoặc chứng kiến bạn bè xảy ra xô xát đã tạo nên sự tương tác sôi nổi. Qua giải đáp của các báo cáo viên là Kiểm sát viên VKSND khu vực 13 và các đơn vị phối hợp, các em không chỉ hiểu thêm quy định pháp luật mà còn được định hướng cách nhận diện, kiềm chế cảm xúc, chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ thầy cô, gia đình và người có trách nhiệm khi phát sinh mâu thuẫn.
Điều đáng quan tâm mà phiên tòa muốn gửi gắm không chỉ là hậu quả pháp lý đối với người có hành vi bạo lực, mà còn là trách nhiệm của mỗi học sinh trong việc ngăn ngừa bạo lực ngay từ những biểu hiện ban đầu. Không cổ vũ, không kích động, không quay phim, phát tán hình ảnh các vụ xô xát để câu lượt tương tác; biết lên tiếng và tìm kiếm sự giúp đỡ đúng lúc cũng chính là những hành động thiết thực góp phần xây dựng môi trường học đường an toàn.
Phiên tòa giả định được tổ chức đúng Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (09/11), là hoạt động phối hợp giữa chi đoàn VKSND khu vực 13 với Chi đoàn số VII - TAND tỉnh Đắk Lắk, Đoàn trường THPT Phạm Văn Đồng và Đoàn Thanh niên Công an xã Sơn Thành. Qua đó, phát huy vai trò của đoàn viên, thanh niên các cơ quan, đơn vị trong việc đưa pháp luật đến gần hơn với đời sống, nhất là đối với lứa tuổi học sinh.
Chỉ là một phiên tòa giả định, nhưng bài học về cách ứng xử và trách nhiệm trước pháp luật cần được tiếp tục thực hiện trong mỗi ngày đến trường. Bởi xây dựng môi trường học đường không có bạo lực không chỉ bắt đầu từ những quy định, nội quy hay sự quản lý của nhà trường, mà còn bắt đầu từ sự tôn trọng, lòng bao dung và cách mỗi học sinh lựa chọn ứng xử khi xảy ra bất đồng.
Cũng nhân dịp Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (09/11), tại Trường THPT Ea H’Leo, chi đoàn VKSND khu vực 9 phối hợp với Chi đoàn IV -TAND tỉnh Đắk Lắk và Đoàn trường THPT Ea H’Leo tổ chức chương trình tuyên truyền, phổ biến pháp luật thông qua phiên tòa giả định vụ án về tội "Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy" và giới thiệu những nội dung cơ bản của Luật Tư pháp người chưa thành niên.
Hình ảnh phiên tòa giả định vụ án về tội "Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy"
Phiên tòa giả định được tổ chức với tình huống pháp lý xét xử bị cáo về hành vi tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Bên cạnh đó, thông qua hình thức giao lưu hỏi đáp sinh động, các đoàn viên chi đoàn đã phổ biến những điểm mới, nội dung trọng tâm của Luật Tư pháp người chưa thành niên, đặc biệt là các quy định về xử lý chuyển hướng, quyền được bảo vệ và trách nhiệm của người chưa thành niên khi vi phạm pháp luật.
